Als de vraag is of ze de liftschacht in de hoogste woontoren van Spanje zijn vergeten, dan is het antwoord simpel: het was veel erger

Het verhaal van een gebouw dat de woningcrisis overleefde en uitgroeide tot een architectonisch icoon van het land.

Jarenlang was de Middellandse Zee de horizon waarop Spanje zijn stoutste ambities projecteerde, waarvan sommige uiterst moeilijk te categoriseren waren. In tijden van voorspoed leek de hemel grenzeloos. Later begon elk silhouet in de lucht een ander verhaal te vertellen over risico, trots en collectief geheugen.

De verticale droom geboren uit euforie
De bouw van het Intempo-gebouw begon in 2006, precies op het moment dat krediet in overvloed aanwezig was en Benidorm zijn obsessie met torenhoge gebouwen bleef voeden alsof er geen morgen bestond.

We hebben het over twee torenhoge kolossen van bijna 200 meter hoog, verbonden door een gouden diamant – een hyperbolisch architectonisch wonder dat beloofde een tijdperk te definiëren en het nieuwe icoon te worden van een Mediterraan “Beniyork”. Het project werd gelanceerd met genereuze financiering van een Galicische spaarbank en een schamele aandelenkapitaal in verhouding tot de omvang van de onderneming, een disproportionele (en absurde) situatie die vandaag de dag perfect de sfeer weergeeft van dat Spanje dat geloofde dat de bouwkranen nooit zouden stoppen met draaien.

Intempo – Foto: Frank Corbalan

Van een symbool van de toekomst tot een monument voor de zeepbel
Maar de crisis van 2008 veranderde het scenario abrupt. De lening liep op tot meer dan 100 miljoen, de financiële instelling ging failliet en de schuld belandde in handen van Sareb, de ‘bad bank’.

De bouw werd stilgelegd, de projectontwikkelaar kreeg te maken met interne conflicten en het gebouw, waarvan de structuur praktisch voltooid was, raakte in een juridisch en financieel niemandsland. Jarenlang dreigde de schaduw ervan de lange lijst van spookachtige monsters te vergroten; in feite was het het vergulde skelet dat het strand van Poniente domineerde, een massieve constructie die kilometers ver zichtbaar was en de ineenstorting belichaamde van een economisch model gebaseerd op bouw en gemakkelijke financiering.

De werkelijkheid was erger dan de mythe Toen kwamen de verhalen en legendes, waarvan er één een meme werd en talloze keren werd herhaald, zelfs in de reguliere media. Het punt is dat ze de liftschacht in de hoogste woontoren van Spanje niet waren vergeten; de werkelijkheid was veel erger. De bouw werd geplaagd door grillige beslissingen, wisselingen van aannemers, vertragingen in de salarisbetalingen, ernstige ongelukken en chaotisch management, waarbij verdiepingen werden gestort zonder definitieve plannen voor de verdiepingen erboven.

Het project was voor 93% voltooid en de volledige lening was al opgebruikt. Er bestond een fysiek risico door structurele achteruitgang, en door de faillissementsprocedure kwam het lot van het gigantische gebouw in handen van door de rechtbank aangestelde beheerders en investeringsfondsen. Het probleem was niet een triviaal technisch detail, maar eerder een aaneenschakeling van incompetentie, financiële druk en gebrekkige planning die de levensvatbaarheid van het gebouw in gevaar bracht.

De liftgrap die viraal ging
Onmogelijk te negeren. Het verhaal dat de architecten “de liftschacht waren vergeten” ontstond uit een dubbelzinnige formulering en werd de perfecte kop van de zomer van 2013. Het beeld was onweerstaanbaar: een bijna 200 meter hoge wolkenkrabber die zijn eigen bewoners niet kon tillen.

De liften bestonden echter wel degelijk, ze functioneerden en waren opgenomen in de plannen. Foto’s en latere mediabezoeken toonden dit duidelijk aan. Het maakte echter niet uit; het gerucht werd versterkt door internationale media die er allerlei fictieve elementen aan toevoegden, van kabels die niet pasten tot onmogelijke herontwerpen. Die anekdote overschaduwde wat werkelijk relevant was: het probleem was nooit technisch, maar structureel, zowel zakelijk als financieel.

Redding, herontwerp en eigendomsoverdracht Jaren gingen voorbij en de ‘bad bank’ startte de noodzakelijke faillissementsprocedure om te voorkomen dat de toren verder in verval raakte en zorgde voor de benodigde liquiditeit om het project te voltooien. Later verwierf een investeringsfonds het pand, renoveerde de verouderde interieurs en corrigeerde twijfelachtige beslissingen, zoals afschuwelijke afwerkingen die de appartementen donker maakten of indelingen die geen gebruik maakten van het uitzicht op zee.

Ten slotte werd de bovenste diamant opnieuw ingericht om aantrekkelijkere appartementen te bieden en werd het complex opnieuw gelanceerd, nu als een luxe wooncomplex met duizenden vierkante meters aan gemeenschappelijke ruimtes, hotelservices en internationale marketing.

Intempo Benidorm vanaf zee – Foto: Dirk Vanhuylen

Van spookgebouw tot icoon
Na meer dan tien jaar vertraging opende de Intempo-woontoren eindelijk zijn deuren en werden de sleutels overhandigd aan de eerste bewoners. Het gebouw omvat in totaal 256 appartementen, 11 liften, complete technische verdiepingen en een constructie die rust op palen die beide torens ondersteunen.

Vanaf dat moment hield de kolos op een louter mediabeeld te zijn en werd het een gebouw met bewoners en echte activiteit. Zijn gouden silhouet wierp zijn nachtmerrieachtige verhalen van zich af en vertegenwoordigde niet langer alleen de zeepbel en het falen, maar ook de veerkracht van een stad die verticaliteit tot haar bepalende kenmerk had gemaakt.

Daarom is het de moeite waard om het nog eens te herhalen: Intempo was niet de wolkenkrabber die de lift vergat, het was de wolkenkrabber die zijn eigen tijd overleefde.

BRON: Xataka – Hoofdfoto: (Intempo Benidorm) Eduardo Zamora.